Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2008 (15.30-18.00) – Αίθουσα Γ

Εργαστήριο Ενδυματολογίας

Τηλέμαχος Μουδατσάκις Σκηνοθέτης, Καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης

Το Εργαστήριο θα περιλάβει την κατασκευή θεατρικού ενδύματος με διαχρονικό χαρακτήρα, βασισμένο σε μια απλή τεχνική, η οποία έχει την έννοια γλυπτικής πάνω στο πανί. Το αισθητικό μέρος θα συμπράξει με το λειτουργικό. Η ένδυση των χαρακτήρων-προσώπων θα έχει ταυτοχρόνως και παρασυμβολική αξία, χρήσιμη για ένα θεατρικό εργαστήρι ποιότητος στην Εκπαίδευση

Ο Τηλέμαχος Μουδατσάκις κατάγεται από το Ηράκλειο της Κρήτης. Είναι σκηνοθέτης και τακτικός Καθηγητής θεωρίας και πρακτικής του θεάτρου στη Σχολή Επιστημών Αγωγής (Π.Τ.Δ.Ε.) του Πανεπιστημίου Κρήτης. Ως σκηνοθέτης έχει ιδρύσει το Θέατρο των ViVi, όπου έχει ανεβάσει σε δικές του μεταφράσεις έργα Ευριπίδη (Άλκηστις, Ηρακλής Μαινόμενος), Αριστοφάνη (Ειρήνη), Σαίξπηρ (Με το ίδιο μέτρο, Έμπορος της Βενετίας), Μολιέρου (Ψευδολόγιες, Φιλάργυρος κ.ά.), Καλντερόν (Η ζωή είναι όνειρο), Μπέκετ (Το τέλος του παιχνιδιού), Καζαντζάκη (ΜέλισσαΟ Φρίξος και η Έλλη). Έχει δημοσιεύσει δεκάδες άρθρα και πέντε μεγάλες μονογραφίες (Το θέατρο ως πρακτική τέχνη στην εκπαίδευση, Η θεατρικής σύνταξη κ.ά.). Έχει δώσει παραστάσεις σε αρκετές χώρες της Ευρώπης (Ορφέως Γονυκλησία, Minotaurus) και έχει διδάξει σε αντίστοιχα πανεπιστήμια της Αλλοδαπής

Αναζητώντας τα «τοπία» του Παπαδιαμάντη

Τάκης Τζαμαργιάς Σκηνοθέτης, ΕΕΔΙΠ, Π.Τ.Δ.Ε. Πανεπιστημίου Αθηνών

To εργαστήριο επικεντρώνεται σε μια σύγχρονη μορφή Θεάτρου που βασίζεται στις τεχνικές του «forum theatre» του Αugust Boal και του «Επινοημένου Θεάτρου», η οποία ενταγμένη στην εκπαιδευτική διαδικασία γίνεται εργαλείο διδακτικής μεθοδολογίας και διερεύνησης σύγχρονων κοινωνικών θεμάτων. Ύστερα από μια σειρά αισθητηριακών, σωματικών, φωνητικών ασκήσεων – παιχνιδιών, απαραίτητων για τη δημιουργία «κλίματος ομάδας» και με αποσπάσματα από εσωτερικά και εξωτερικά τοπία διηγημάτων του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη, οδηγούμαστε στην παραγωγή δραματικού λόγου. Στόχος της όλης διαδικασίας είναι η αισθητική απόλαυση και η κοινωνική ευαισθητοποίηση, όπως αυτή προκύπτει μέσα από την αυτοέκφραση και την ενσυναίσθηση. Παραπλεύρως, μέσα από “interactive” τεχνικές θα υπάρξουν νύξεις για τη θεωρία του Δράματος και την καλλιτεχνική δημιουργία γενικότερα

Ο Τάκης Τζαμαργιάς γεννήθηκε στον Πειραιά το 1959. Σπούδασε θέατρο και παιδαγωγικά. Είναι κάτοχος μεταπτυχιακού διπλώματος του Πανεπιστημίου Αθηνών με ειδίκευση «Θέατρο στην εκπαίδευση», υποψήφιος διδάκτορας του Παιδαγωγικού Τμήματος Πανεπιστημίου Αθηνών και μέλος του ίδιου τμήματος ως Ειδικό Διδακτικό Προσωπικό (Ε.Ε.ΔΙ.Π) στο αντικείμενο Θέατρο στην Εκπαίδευση. Διδάσκει στο Μαράσλειο Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης και από το 2004, με ανάθεση εντολής διδασκαλίας, στο ΤΕΑΠΗ Πανεπιστημίου Αθηνών, τα μαθήματα: «Θέατρο στην Εκπαίδευση. Θεωρία και πράξη» και «Εισαγωγή στους κώδικες του Θεάτρου. Θεωρία κα πράξη.» Επί εικοσαετίας δάσκαλος στη δημόσια πρωτοβάθμια εκπαίδευση, έχει διδάξει τεχνικές θεάτρου σε επιμορφωτικά σεμινάρια εκπαιδευτικών της α/βάθμιας και β/βάθμιας εκπαίδευσης, κυρίως για το Δίκτυο Θέατρο στην Εκπαίδευση, στα εργαστήρια του τομέα Ανθρωπιστικών Σπουδών του ΠΤΔΕ, στο Σύλλογο Θεατρολόγων (ΠΕΣΥΘ), στις Φυλακές Ανηλίκων Κορυδαλλού, Υποκριτική στη Δραματική Σχολή του Πειραϊκού Συνδέσμου, καθώς και σε ποικίλα εργαστήρια δήμων και κοινοτήτων. Δίδαξε επίσης για τρία χρόνια στο «Πρόγραμμα Εξομοίωσης των Δασκάλων». Για 14 συνεχή χρόνια διευθύνει το Θεατρικό Εργαστήρι του Δήμου Κερατσινίου.
Ως σκηνοθέτης έχει ανεβάσει έργα ελληνικού κυρίως ρεπερτορίου είτε ως υπεύθυνος του Θεατρικής Σκηνής του Δήμου Κερατσινίου και της Εταιρείας Δυτικά της Πόλης, που προέκυψε από αυτήν, είτε συνεργαζόμενος με ελεύθερους θιάσους και το Εθνικό Θέατρο, το ΚΘΒΕ, το ΘΟΚ και το ΕΘΑΛ Κύπρου.
Έχει λάβει μέρος σε συνέδρια και ημερίδες για το θέατρο στο σχολείο και έχει δημοσιεύσει σχετικά άρθρα. Είναι μέλος της συγγραφικής ομάδας του βιβλίου Στοιχεία Θεατρολογίας της Α΄ Λυκείου (Αθήνα, ΟΕΔΒ,1998), και συγγραφέας (σε συνεργασία με το Θ. Γραμματά) του βιβλίου Πολιτιστικές Εκδηλώσεις στο Σχολείο Πρωτοβάθμια-Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Αθήνα, Ατραπός, 2004).

Σάββατο 6 Δεκεμβρίου 2008 (9.00 – 11.30) – Αίθουσα Β

Στις ατραπούς των κειμένων.

Γιάννης Σ. Παπαδάτος Σχολικός Σύμβουλος Π.Ε., Διδάσκων Τ.Ε.Π.Α.Ε.Σ. Παν/μίου Αιγαίου

Στο πλαίσιο του εργαστηρίου θα γίνει μια προσομοίωση «διδασκαλίας» της λογοτεχνίας. Οι εκπαιδευτικοί που θα συμμετάσχουν θα είναι και οι «μαθητές» αυτής της «τάξης». Έχει επιλεγεί για προσέγγιση ένα κείμενο από τα καινούργια Ανθολόγια το οποίο θα συνοδεύεται από ασκήσεις κατανόησης και δημιουργικής ανταπόκρισης. Στόχος του εργαστηρίου, πέρα από τις δυνατότητες διαφορετικών προσεγγίσεων του λογοτεχνικού κειμένου μέρος των οποίων θα δοκιμαστούν στην πράξη, είναι και η ενθάρρυνση της φιλαναγνωσίας. Προς τούτο θα δημιουργηθεί, ως αποτέλεσμα των δραστηριοτήτων, ένα «πολυβιβλίο». Επίσης θα προβληθεί μία πεντάλεπτη αυτοσχέδια μαθητική ταινία η οποία έχει σχέση με το κείμενο.

Ο Γιάννης Σ. Παπαδάτος έχει σπουδάσει παιδαγωγικά και πολιτικές επιστήμες και είναι Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Αθηνών. Υπηρετεί ως Σχολικός Σύμβουλος σε Δημοτικά Σχολεία της Κυψέλης. Ασχολείται ειδικότερα με τη φιλαναγνωσία, τη θεωρία, την κριτική της παιδικής λογοτεχνίας και τη «διδακτική» προσέγγιση της ποίησης. Διδάσκει στο Μ.Δ.Δ.Ε. το μάθημα «Παιδικό Βιβλίο». Έχει διδάξει μαθήματα σχετικά με το παιδικό βιβλίο, την παιδική λογοτεχνία και τη δημιουργική γραφή σε Φροντιστηριακούς κύκλους στο Μ.Δ.Δ.Ε., στο Π.Τ.Δ.Ε. του Πανεπιστημίου Αθηνών, στα ΠΕΚ, στην εξομοίωση των πτυχίων των δασκάλων στα Πανεπιστήμια Αιγαίου και Αθηνών και στο ΤΕΠΑΕΣ του Πανεπιστημίου Αιγαίου. Έχει αρθρογραφήσει επί σειρά ετών στα περιοδικά Λέσχη των Εκπαιδευτικών, UNICEF και Κόσμος. Είναι υπεύθυνος για την παρουσίαση και την κριτική κύρια του παιδικού βιβλίου στο μηνιαίο περιοδικό Διαβάζω και για τη στήλη «Λογοτεχνία και Μαθηματικά» στο περιοδικό Ο Μικρός Ευκλείδης. Εργασίες του έχουν δημοσιευτεί σε συλλογικούς τόμους και σε έντυπα, όπως: Εκπαιδευτική Κοινότητα, Αντιτετράδια της Εκπαίδευσης, Σύγχρονο Νηπιαγωγείο, Ithaca, Διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών-Έρευνα και Πράξη, Μανδραγόρας, Ελίτροχος, Νέο Επίπεδο, Περίπλους, Γράμματα και Τέχνες, Νέα Εποχή, Αυγή, Καθημερινή κ. ά. Έχει συμμετάσχει στις ομάδες συγγραφής των Ανθολογίων του Δημοτικού “Με λογισμό και μ’ όνειρο” και “Στο σκολειό του κόσμου”. Βιβλία: Διδακτικό Υλικό Γλώσσας, Α΄ και Β΄ (Παιδαγωγικό Ινστιτούτο), Παιδικό Βιβλίο και Φιλαναγνωσία: Θεωρητικές Αναφορές και Προσεγγίσεις –Δραστηριότητες (Πατάκης). Υπήρξε μέλος της συντακτικής επιτροπής του ετήσιου περιοδικού Επιθεώρηση Παιδικής Λογοτεχνίας (1986-2001).

Γνωριμία με την οπτικοακουστική έκφραση.

Μένης Θεοδωρίδης Σκηνοθέτης

Η εξοικείωση των παιδιών με την οπτικοακουστική έκφραση μπορεί να αποτελέσει επί μέρους στόχο μιας ευρύτερης προσπάθειας για παροχή στα παιδιά σύγχρονης οπτικοακουστικής παιδείας στο σχολείο, δηλαδή σε όλη τη διάρκεια της Πρωτοβάθμιας και της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης. Σε μια τέτοια προσπάθεια θα πρέπει να συνδυάζονται εξίσου η συστηματική εξοικείωση των παιδιών με το χώρο της καλλιτεχνικής οπτικοακουστικής έκφρασης και η συστηματική εξοικείωση με το χώρο των Μέσων Μαζικής Επικοινωνίας, αφού και οι δύο αυτοί χώροι χρησιμοποιούν τα ίδια εργαλεία, τα ίδια εκφραστικά μέσα και καταλαμβάνουν μεγάλο μέρος στη σύγχρονη κοινωνική καθημερινότητα. Μέσα από κατάλληλα σχεδιασμένες απλές δραστηριότητες, τα παιδιά κάθε ηλικίας μπορούν να μάθουν να χρησιμοποιούν τις θεμελιώδεις παραμέτρους κάθε είδους οπτικοακουστικής έκφρασης (φωτογραφία, κινηματογράφο, κινούμενο σχέδιο, δημιουργική ηχογράφηση, video-art, computer-art κ.λπ.) και να αναγνωρίζουν τα θεμελιώδη χαρακτηριστικά κάθε είδους οπτικοακουστικού προϊόντος (καλλιτεχνικά έργα, διαφημίσεις, ρεπορτάζ και ενημέρωση, τηλεοπτικές εκπομπές κ.λπ.) που καθημερινά καταναλώνουν.
Στο εργαστήρι θα παρουσιαστεί ένα παράδειγμα δραστηριότητας του τύπου «Μελέτη και επεξεργασία του έτοιμου οπτικοακουστικού προϊόντος»: Πρόκειται για απλές δραστηριότητες μελέτης οπτικοακουστικών έργων και ανάπτυξης κριτικού λόγου (εκδηλώσεις με προβολή επιλεγμένων ταινιών για παιδιά και νέους, εργασίες πάνω στις ταινίες αυτές, εργασίες πάνω σε επιλεγμένα αποσπάσματα τηλεοπτικών εκπομπών, συγκρίσεις κινηματογραφικών μεταφορών από λογοτεχνικά έργα, διακειμενικές συγκρίσεις κ.λπ.). Οι δραστηριότητες αυτού του είδους αποσκοπούν στην ανάπτυξη δεξιοτήτων παρατήρησης, μελέτης, ταξινόμησης και κριτικής ανάλυσης των οπτικοακουστικών προϊόντων, αλλά κυρίως στη δημιουργία προϋποθέσεων ώστε τα παιδιά να βρεθούν σε σχέση «εξουσίας» πάνω στο οπτικοακουστικό έργο, κάτι που σπάνια τους δίνεται η ευκαιρία να επιχειρήσουν. Το ίδιο έργο δηλαδή που όταν καταναλώνουν απολαμβάνουν (διασκεδάζουν, συγκινούνται, φοβούνται κ.λπ.), μπορούν να το μελετήσουν, να χρονομετρήσουν τις διάρκειες των πλάνων του, να ταξινομήσουν το είδος των συγκρούσεων που παρουσιάζει, να το συγκρίνουν με κάποιο άλλο ανάλογο έργο κ.λπ. διαπιστώνοντας τις κατασκευαστικές του ιδιαιτερότητες, αρετές και ατέλειες. Η συγκεκριμένη δραστηριότητα αναφέρεται στη μελέτη και επεξεργασία σκηνών - αποσπασμάτων από κινηματογραφικές ταινίες και τηλεοπτικές εκπομπές με κοινό θεματικό άξονα.

Ο Μένης Θεοδωρίδης είναι σκηνοθέτης ειδικευμένος στη χρήση των οπτικοακουστικών μέσων στην εκπαίδευση. Στο πρόγραμμα «ΜΕΛΙΝΑ – Εκπαίδευση και Πολιτισμός» (πρόγραμμα για την Αισθητική Αγωγή στην Πρωτοβάθμια εκπαίδευση) είναι υπεύθυνος του εργαστηρίου οπτικοακουστικής έκφρασης και συντονιστής της ομάδας σχεδιασμού του εκπαιδευτικού υλικού (1994 – σήμερα). Από το 1984 εργάζεται στην ΕΡΤ ως σκηνοθέτης.

Σάββατο 6 Δεκεμβρίου 2008 (15.30-18.00) – Αίθουσα Β

Διδάσκω γλώσσα αξιοποιώντας τις

μεταγλωσσικές ικανότητες

Αθανάσιος Νάκας Καθηγητής Γλωσσολογίας, Π.Τ.Δ.Ε. Πανεπιστημίου Αθηνών

Ευγενία Μαγουλά Λέκτορας Γλωσσολογίας, Π.Τ.Δ.Ε. Πανεπιστημίου Αθηνών

Αφροδίτη Καποθανάση Δασκάλα, Υποψ. Διδάκτωρ Π.Τ.Δ.Ε. Πανεπιστημίου Αθηνών

Η μεταγλωσσική ικανότητα (ή μεταγλωσσική επίγνωση) είναι η ικανότητα που αναπτύσσει ο φυσικός ομιλητής μιας γλώσσας να αντιλαμβάνεται και να χειρίζεται τα δομικά στοιχεία του συστήματος της γλώσσας. Σύγχρονες έρευνες έχουν αποδείξει ότι οι μεταγλωσσικές ικανότητες παίζουν καθοριστικό ρόλο στην επιτυχή κατάκτηση από τα παιδιά των μηχανισμών ανάγνωσης και γραφής.

Το γεγονός ότι τα παιδιά αναγνωρίζουν σταδιακά τους φθόγγους (φωνούλες), τις συλλαβές, την ομοιοκαταληξία και αργότερα το γράμμα, τη γραπτή λέξη κ.λπ. προσφέρει στον εκπαιδευτικό μια στέρεη βάση για να διδάξει με παιγνιώδη τρόπο έννοιες και χρήσεις της γλώσσας. Σκοπός του εργαστηρίου αυτού είναι να παρουσιάσουμε τρόπους αξιοποίησης, στη συστηματική διδασκαλία της γλώσσας, της εγγενούς ικανότητας των παιδιών να αντιλαμβάνονται και να χειρίζονται τα δομικά στοιχεία του προφορικού λόγου.

Στο πρώτο μέρος του εργαστηρίου θα επιχειρήσουμε μια σύντομη εισαγωγή στην έννοια των μεταγλωσσικών ικανοτήτων μέσα από το πρίσμα της ψυχογλωσσολογίας και θα αναζητήσουμε, μαζί με τους συμμετέχοντες, τις μορφές που μπορούν να πάρουν οι ικανότητες αυτές στα παιδιά.

Στο δεύτερο μέρος, θα εξετάσουμε συστηματικά τα είδη των μεταγλωσσικών ικανοτήτων που συνδέονται άμεσα με την κατάκτηση του γραμματισμού. Εδώ συγκαταλέγονται «οι γνώσεις των παιδιών για τον γραπτό λόγο», «η φωνολογική επίγνωση» και «η μορφολογική επίγνωση». Θα προχωρήσουμε στον συγκερασμό της θεωρητικής γνώσης με τη διαδικασία εφαρμογής της στην πράξη, συνεπικουρούμενοι μάλιστα από κατάλληλα σχεδιασμένο υλικό. Για κάθε μία από τις ικανότητες αυτές θα διαπιστώσουμε πώς εμφανίζεται στα σχολικά εγχειρίδια, σε ποιον βαθμό καλλιεργείται και θα προτείνουμε τρόπους για περαιτέρω ανάπτυξη. Οι συμμετέχοντες θα μυηθούν στον σχεδιασμό πρωτότυπου υλικού για την καλλιέργεια των ικανοτήτων αυτών στα παιδιά.

Το εργαστήριο απευθύνεται σε ‘εν ενεργεία’ και ‘εν δυνάμει’ εκπαιδευτικούς της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, σε νηπιαγωγούς, σε δασκάλους της ειδικής αγωγής και γενικότερα σε όσους ασχολούνται με τη διδασκαλία της γλώσσας. Στόχος μας είναι να συνεισφέρουμε στην ανανέωση της διδακτικής πρακτικής και της επιστημονικής τους κατάρτισης.

Ο Αθανάσιος Νάκας είναι απόφοιτος του Φιλο­λογικού Τμή­ματος της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Έχει εκπονήσει διδακτορική διατριβή στη Φιλοσοφική Σχολή του Πα­νεπιστημίου Αθηνών με θέμα: «Τα επιρρηματικά της Νέας Ελληνικής». Διετέλεσε διευθυντής ερευνών της Ακαδημίας Αθηνών και επισκέπτης ερευνητής στον Τομέα Γλωσσολογίας του Πανεπιστημίου του Σάλτσμπουργκ. Μαθήματα της ειδικότητάς του δίδαξε στο ΠΤΔΕ του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, στο Μαράσλειο Διδασκαλείο, στη ΣΕΛΜΕ, στο Πρόγραμμα Ακαδημαϊκής και Επαγγελματικής Αναβάθμισης Λειτουργών Α΄ βάθμιας Εκπαίδευσης κ.α. Εκτός από τη Γλωσσολογία και τη Γλωσσική διδασκαλία τον απασχολούν θέματα φιλολογίας, θεωρίας της λογοτεχνίας και ρητορικής. Το έργο του περιλαμβάνει 130 δημοσιεύσεις και 11 βιβλία, από τα οποία αναφέρουμε ενδεικτικά: «Γλωσσοφιλογικά Α΄, Β΄, Γ΄, Δ΄», «Δημοσιογραφία και νεολογία», «Σχήματα μορφολεξικής και φραστικής επανάληψης», «Παράλληλα χωρία στον Σεφέρη και τον ΄Ελιοτ», «Ο Montaigne και το δοκίμιο», «Η γλώσσα στη σύγχρονη ποίηση: γενιά του ΄70».

Η Ευγενία Μαγουλά γεννήθηκε στην Αθήνα το 1968. Σπούδασε Φιλολογία (με ειδίκευση στη Γλωσσολογία) στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Συνέχισε τις μεταπτυχιακές της σπουδές στο Παρίσι, στα Πανεπιστήμια Paris V και Paris VII από όπου έλαβε αντιστοίχως τους τίτλους ειδίκευσης «DEA de Linguistique Générale et Appliquée» και «DEA de Phonétique». Το έτος 2000 έλαβε διδακτορικό δίπλωμα από τον Τομέα Γλωσσολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, με τίτλο διατριβής «Κατάκτηση του φωνολογικού συστήματος της ελληνικής: η περίπτωση των συμφώνων» και επιβλέπουσα την καθηγήτρια Δήμητρα Θεοφανοπούλου-Κοντού. Κατά τα έτη 2001-2003 δίδαξε μαθήματα γλωσσολογίας στα Πανεπιστήμια Θράκης και Πατρών. Κατά τα έτη 2002-2005 εργάστηκε ως ερευνήτρια στην Ακαδημία Αθηνών, στο «Κέντρον ερεύνης των νεοελληνικών διαλέκτων και ιδιωμάτων-ΙΛΝΕ». Εκλέχθηκε σε θέση Λέκτορα στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου Αθηνών το Δεκέμβριο του 2004 με γνωστικό αντικείμενο «Γλωσσολογία: με έμφαση στη φωνητική και τη φωνολογία». Διδάσκει μαθήματα της ειδικότητάς της σε προπτυχιακό και μεταπτυχιακό επίπεδο καθώς και στο Μαράσλειο Διδασκαλείο. Τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα στρέφονται κυρίως στη μελέτη ζητημάτων φωνητικής και φωνολογίας της ελληνικής γλώσσας, στην κατάκτηση της γλώσσας και στη διδασκαλία Α΄ ανάγνωσης και γραφής, αντικείμενα στα οποία έχουν δημοσιευθεί αρκετές εργασίες της.

Η Αφροδίτη Καποθανάση υπηρετεί ως δασκάλα στη δημόσια εκπαίδευση από το 1989. είναι απόφοιτος τού Μαράσλειου Διδασκαλείου Δημοτικής Εκπαίδευσης, κάτοχος Μεταπτυχιακού Διπλώματος Εξειδίκευσης στην κατεύθυνση ‘Διδακτική Γλώσσας - Λογοτεχνία - Θέατρο και Εκπαίδευση’ τού ΠΤΔΕ (Πανεπιστήμιο Αθηνών) και υποψήφια διδάκτορας στη Διδακτική Γλώσσας στο ίδιο τμήμα. Επιλέχθηκε από το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο να διδάξει στα «Ταχύρρυθμα επιμορφωτικά προγράμματα των εκπαιδευτικών υποχρεωτικής εκπαίδευσης στα νέα διδακτικά πακέτα» και να αξιολογήσει εφαρμογές σχετικά με τη Γλώσσα στο πλαίσιο του υποέργου «Προμήθεια και εκπαιδευτική αξιοποίηση σύγχρονων εκπαιδευτικών λογισμικών για την Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια εκπαίδευση». συμμετέχει στη διδασκαλία των γλωσσικών μαθημάτων στο Μαράσλειο Διδασκαλείο και στο ΠΤΔΕ Αθηνών με φροντιστηριακές ασκήσεις. Στο πλαίσιο διεθνών και πανελλήνιων συνεδρίων έχει ανακοινώσει εργασίες της σχετικά με: α) τα σχολικά εγχειρίδια· β) το λογοτεχνικό βιβλίο και τη γλώσσα τής ποίησης· γ) τη χρήση και αξιοποίηση των ΤΠΕ στη μελέτη τής γλώσσας λογοτεχνικών κειμένων καθώς και στη διδασκαλία της γλώσσας και της λογοτεχνίας στο δημοτικό σχολείο. Γνωρίζει αγγλικά, γαλλικά και έχει επιμορφωθεί στην αξιοποίηση των ΤΠΕ στην εκπαίδευση.

Σάββατο 6 Δεκεμβρίου 2008 (18.30 – 21.00) – Αίθουσα Β

Λογοτεχνικά κείμενα για παιδιά μέσα

από τη θεωρία.

Δημήτρης Πολίτης Λέκτορας Τ.Ε.Ε.Α.Π.Η. Πανεπιστημίου Πατρών

Το νέο πλαίσιο θεώρησης της Λογοτεχνίας δείχνει να ενεργοποιεί περισσότερο τις δυνατότητές της για αισθητοποίηση της αναγνωστικής αντίδρασης και αξιοποίησης της δυναμικής της από τους μαθητές της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης, για την κατανόηση της προσωπικής σχέσης τους με το (λογοτεχνικό) κείμενο και της ανθρωπολογικής του διάστασης, για την αντίληψή του ως λόγου και δημιουργικής πράξης. Στο πλαίσιο, λοιπόν, του «Εργαστηρίου Λογοτεχνίας» θα προσπαθήσουμε να ανταποκριθούμε στις σύγχρονες απαιτήσεις της διδακτικής αξιοποίησης των λογοτεχνικών κειμένων. Ελέγχοντας βασικές θεωρητικές απόψεις, οι οποίες συγκροτούν τη σύγχρονη προβληματική της Λογοτεχνίας για Παιδιά και Νέους, με τη βοήθεια αντιπροσωπευτικών λογοτεχνικών κειμένων, θα εμπλέξουμε στις κειμενικές διαδικασίες τους εκπαιδευτικούς που θα συμμετέχουν στο «Εργαστήριο». Απώτερος στόχος μας δεν είναι να προσφέρουμε ένα ακόμη “συμπαγές” μοντέλο «διδασκαλίας», να υπαγορεύσουμε τη διάθεση των αναγνωστών-εκπαιδευτικών απέναντι στα κείμενα ή να καθορίσουμε τη σχέση τους με αυτά· επιδιώκουμε να ενεργοποιήσουμε την αναγνωστική-δημιουργική τους διάθεση κατά την πραγμάτωση του λογοτεχνικού κειμένου και να αναδείξουμε, πρακτικά, τις πολλές εναλλακτικές προοπτικές των λογοτεχνικών κειμένων, καθώς και τη μοναδικότητα των ατομικών αναγνωστικών αντιδράσεων.

Ο Δημήτρης Πολίτης είναι Λέκτορας στο Τ.Ε.Ε.Α.Π.Η. του Πανεπιστημίου Πατρών, όπου διδάσκει «Λογοτεχνία για Παιδιά», «Νεοελληνική Λογοτεχνία» (σε προπτυχιακό επίπεδο) και «Θεωρία Λογοτεχνίας» (σε μεταπτυχιακό επίπεδο). Είναι μέλος της συγγραφικής ομάδας του Ανθολογίου Λογοτεχνικών Κειμένων («Στο Σκολειό του Κόσμου…»), για την Γ΄-Δ΄ τάξη του Δημοτικού Σχολείου. Έχει πάρει μέρος στην έρευνα του Π.Τ.Δ.Ε. του Πανεπιστημίου Αθηνών (Γ.Γ.Ε.Τ.) για τη «Μελέτη, Διδασκαλία και Ανάδειξη της Ελληνικής Παιδικής Λογοτεχνίας» (1995-1998) και έχει διδάξει σε επιμορφωτικά προγράμματα των Π.Ε.Κ. Αθηνών, Πειραιά και Θεσσαλονίκης, καθώς και στο Πρόγραμμα: «Ακαδημαϊκή και Επαγγελματική Αναβάθμιση Εκπαιδευτικών Α/θμιας Εκπαίδευσης», του Π.Τ.Δ.Ε. του Παν/μίου Αθηνών. Για τη διετία 2004-2006 εκπροσώπησε την ελληνική συμμετοχή στο διαπολιτισμικό-διαπανεπιστημιακό πρόγραμμα «Οnly Connect» (COMENIUS, 1997-2006) (εκτός από την Ελλάδα, συμμετείχαν η Αγγλία, η Γαλλία, και η Ισπανία). Τα κύρια ερευνητικά του ενδιαφέροντα εστιάζονται στη Λογοτεχνία για Παιδιά και Νέους, στη Θεωρία και στη Διδασκαλία της Λογοτεχνίας. Γνωρίζει Αγγλικά και Γαλλικά.

Κυριακή 7 Δεκεμβρίου 2008 (9.00-11.30) – Αίθουσα Β

Γνωριμία με τα ευρωπαϊκά κινούμενα σχέδια

και τις τεχνικές τους.

Χρυσάνθη Σωτηροπούλου Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήματος Θεατρικών Σπουδών Πανεπιστημίου Πατρών

Αγγελική Σαλαμαλίκη Σκηνοθέτις κινουμένων σχεδίων

Στο πρώτο μέρος του εργαστηρίου θα γίνει σύντομη εισαγωγή στην γλώσσα των κινούμενων σχεδίων μέσα από χαρακτηριστικά δείγματα ταινιών βραβευμένων ευρωπαίων δημιουργών με σκοπό να φανεί η θεματική και αισθητική πολυμορφία που χαρακτηρίζει τη δημιουργία κινούμενων σχεδίων στον Ευρωπαϊκό χώρο. Στο δεύτερο μέρος θα υπάρξει μια πρακτική άσκηση κατά την οποία θα αναπτυχθούν διαφορετικές τεχνικές που συναντώνται στα κινούμενα σχέδια.(σκίτσα,πλαστελίνες,αντικείμενα, cut out, 3D,κούκλες.κ.α)

Η Χρυσάνθη Σωτηροπούλου είναι Επίκουρη Καθηγήτρια στο Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πατρών, με γνωστικό αντικείμενο την ιστορία και θεωρία του κινηματογράφου. Σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και είναι Διδάκτωρ του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών της Σχολής. Υπήρξε στέλεχος του Υπουργείου Πολιτισμού για θέματα κινηματογράφου (1980-1990) και μέλος της επιστημονικής ομάδας του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών (1990-1992). Έχει διδάξει στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο, και στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα του ΤΕΑΠΗ και έχει δώσει διαλέξεις σε σεμινάρια κατάρτισης που οργανώθηκαν από την Εταιρεία Ελλήνων Σκηνοθετών, τη σχολή του Καρόλου Κουν, οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης και άλλους φορείς. Συνέγραψε, από κοινού με τον Βασίλη Μπούτο, τα σενάρια των 20 επεισοδίων της τηλεοπτικής σειράς «Η συκοφαντία του αίματος». Άρθρα και μελέτες της για ζητήματα θεωρίας του Κινηματογράφου έχουν δημοσιευτεί στα περιοδικά Φιλμ, Σύγχρονος Κινηματογράφος, Επιχειρήματα, κ.α. Έχει δημοσιεύσει τα βιβλία:
– Eλληνική κινηματογραφία 1965-1975, θεσμικό πλαίσιο, οικονομική κατάσταση, Eκδ. Θεμέλιο, Aθήνα 1989.
– H διασπορά στον ελληνικό κινηματογράφο – επιδράσεις και επιρροές στη θεματολογική εξέλιξη των ταινιών της περιόδου 1945-1986, Eκδ. Θεμέλιο, Aθήνα 1995.
– O Mεγαλέξαντρος σε κοντινό πλάνο, Eκδ. Θεμέλιο, Aθήνα 1995.
– Κινούμενα τοπία: Κινηματογραφικές αποτυπώσεις του ελληνικού χώρου, Εκδ. Μεταίχμιο 2001

Η Αγγελική Σαλαμαλίκη γεννήθηκε στην Πάτρα το 1983. Σπούδασε Computer Animation στο Πανεπιστήμιο του Portsmouth και έκανε μεταπτυχιακές σπουδές σε Communication Media (Animation) στο Bristol School of Animation του Πανεπιστημίου West of England. Έχει συμμετάσχει ως Concept Designer - Storyboard Artist στη μεγάλου μήκους ταινία Κινουμένων Σχεδίων “Socrates Lost in Olympia” του Δημήτρη Βόρρη και ως Storyboard Artist στην ταινία “Α Simple Love Story”. Συνεργάστηκε με τη Royal Academy of Music στη δημιουργία της μικρού μήκους Ταινίας “Pig Cemetery”.

Κυριακή 7 Δεκεμβρίου 2008 (12.00–14.30) – Αίθουσα Γ

Με φωνές και όργανα.

Μάνος Αχαλινωτόπουλος Μουσικός, Διδάσκων Πανεπιστημίου Μακεδονίας

Το εργαστήρι περιλαμβάνει μια προσέγγιση της μουσικής ως αισθητικού φαινομένου τόσο μέσα από την ίδια πρακτική που η μουσική ως τέχνη υπαγορεύει, όσο και – κυρίως αυτό για τους μη μουσικούς μετέχοντες – μια περιφραστική προσέγγιση μέσω των συγγενών τεχνών και κυρίως της λογοτεχνίας. Θα χρησιμοποιηθούν ακουστικά παραδείγματα τόσο από ηχογραφήματα προερχόμενα από μουσική βιβλιοθήκη όσο και παιγμένα ζωντανά κατά τη φάση της διδασκαλίας, ενώ για τους μη μυημένους θα υπάρξει προσέγγιση μέσω του θαυμαστού κόσμου των κρουστών. Έμφαση θα δοθεί στις εθνικές μουσικές και κυρίως στην ελληνική παραδοσιακή μουσική ως παιδαγωγικού εργαλείου που λόγω της βιωματικής σχέσης που έχουμε με αυτήν αποτελεί ένα θαυμαστό μέσο προσέγγισης της μουσικής ολιστικά κατά την αρχαιοελληνική έννοια της «αδιαιρέτου και αναπόσπαστης τριάδας» μέλου-λόγου-κίνησης, ενώ θα γίνει και περιληπτική εισαγωγή στα κυριότερα μουσικοπαιδαγωγικά συστήματα. Εν κατακλείδι, κύριος στόχος του εργαστηρίου δεν είναι οι μετέχοντες να αποκτήσουν τεχνικές-ειδικές γνώσεις κάτι που και τεχνικά θα ήταν ανέφικτο, αλλά κυρίως να πετύχουν την κατάκτηση ενός αισθητικού πλαισίου και των αισθητικών εκείνων κριτηρίων που θα τους χρησιμεύσουν ως εκπαιδευτικών για την προσέγγιση του φαινομένου της μουσικής στη σχολική πράξη.

Ο Μάνος Αχαλινωτόπουλος γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Aθήνα. Η κύρια ενασχόληση του ήταν και είναι η Μουσική στην οποία ξεκίνησε την μαθητεία του από την ηλικία των 9 ετών. Από το 1990 και μετά αναπτύσσει πλούσια καλλιτεχνική δραστηριότητα στη δισκογραφία, καθώς και σε παραστάσεις, στην τηλεόραση και το ραδιόφωνο. Έχει συνεργαστεί με πλήθος καλλιτεχνών στην Ελλάδα και το εξωτερικό και έχει συμμετάσχει σε παραστάσεις σε περισσότερες από 35 χώρες του κόσμου.
Παράλληλα με την καλλιτεχνική του δραστηριότητα ασχολείται με τη διάσωση, καταγραφή και καταλογογράφηση της εθνικής μουσικής κληρονομιάς και έχει αναπτύξει πλούσια παιδαγωγική και διδακτική δραστηριότητα σε όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης καθώς και σε Ωδεία και μουσικούς οργανισμούς. Από τον Οκτώβριο του 2006 είναι διδάσκων του παραδοσιακού κλαρίνου στο Τμήμα Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας.